Poradnik dla pacjenta: Jak leczyć alergię? 8/10

Wytyczne dotyczące leków

Jedyną metodą, która usuwa przyczynę alergii, jaką jest brak tolerancji alergenu, pozostaje odczulanie. Kluczowe jest wykazanie, że uczulenie na dany alergen jest faktycznie alergią, tj. wywołuje objawy kliniczne. Należy mieć na  uwadze, że choć będziesz  stosować odczulanie, nadal możesz stosować leki objawowe do czasu, kiedy w wyniku odczulania nie będą więcej potrzebne. Jeśli masz alergiczny nieżyt nosa, w leczeniu objawowym zalecane są leki przeciwhistaminowe II generacji, donosowe leki z grupy glikokortykosteroidów
(GKS) oraz staranna toaleta nosa solą fizjologiczną

Docelowo AIT ma zmniejszyć lub całkowicie wyeliminować potrzebę stosowania leków objawowych. Rolą leków objawowych jest zmniejszenie dolegliwości powodowanych przez alergiczny nieżyt nosa i spojówek oraz astmy.

Aby leki były skuteczne, muszą być stosowane według ściśle określonych zasad. Czasami Twój lekarz może użyć określenia „compliance”, które w medycynie oznacza stosowanie leków przez pacjenta zgodnie z zaleceniami lekarza.

Glikokortykosteroidy donosowe

Glikokortykosteroidy donosowe (dGKS) działają lokalnie przeciwobrzękowoi przeciwzapalnie. Z reguły początkowo zaleca się ich stosowanie dwa razy na dobę przez około 7 dni, potem zmniejsza się do jednej dawki na dobę podawanej wieczorem przez kilka tygodni (np. w szczycie sezonu pylenia danej rośliny lub w sezonie  grzewczym). Niektóre leki z tej grupy zaleca się stosować przewlekle dwa razy na dobę. W przypadku bardzo nasilonych objawów alergicznego nieżytu nosa, objawiających się jego zatkaniem (blokadą), lekarz może zaproponować donosowy GKS w wysokiej dawce w formie wlewki. Z reguły lek w tej formie stosuje się przez 7 dni, a potem wraca do stosowania leku w
poprzedniej formie donosowej.

Nowoczesne leki z grupy donosowych glikokortykosteroidów są bezpieczne i skuteczne. Dla zapewnienia największej skuteczności i zminimalizowania ryzyka krwawienia z nosa ważne, aby lek był prawidłowo podawany. Aplikator należy umieścić płytko w obrębie nozdrza, w kierunku kąta wewnętrznego oka po stronie dozowanego leku. Jeśli w czasie terapii pojawi się krwawienie z nosa, odstaw lek do czasu ustąpienia tego objawu

Nowoczesne leki z grupy donosowych glikokortykosteroidów są bezpieczne i skuteczne. Dla zapewnienia największej skuteczności i zminimalizowania ryzyka krwawienia z nosa ważne, aby lek był prawidłowo podawany. Aplikator należy umieścić płytko w obrębie nozdrza, w kierunku kąta wewnętrznego oka po stronie dozowanego leku. Jeśli w czasie terapii pojawi się krwawienie z nosa, odstaw lek do czasu ustąpienia tego objawu

Glikokortykosteroidy wziewne

Jeśli masz astmę alergiczną, lekiem z wyboru są wziewne glikokortykosteroidy (wGKS) – niekiedy stosowane w połączeniu z innym lekiem, tzw. długo działającym lekiem rozszerzającym oskrzela – w najmniejszej dawce zapewniającej kontrolę objawów.

W przewlekłym leczeniu astmy leki wziewne są stosowane
w formie aerozolu lub w formie inhalatorów proszkowych.
U dzieci w przypadku formy aerozolu zaleca się podawanie
ich przez komorę inhalacyjną

Taka forma inhalacji, zwłaszcza u małych dzieci, umożliwia koordynację wdechu z podaniem dawki leku oraz podnosi skuteczność jego działania na poziomie drobnych oskrzeli. U współpracujących dzieci w wieku powyżej 4 r.ż. oraz u dzieci ze starszych grup wiekowych czy dorosłych leki wziewne można podawać za pomocą różnych inhalatorów proszkowych dostosowanych do siły wdechu pacjenta, aby zapewnić optymalny skutek leczenia. Obecnie odczulanie jest zalecane przez międzynarodowe gremia  naukowe nie tylko w przypadku alergicznego nieżytu nosa i spojówek, ale także w leczeniu astmy epizodycznej oraz astmy od przewlekłej lekkiej do umiarkowanej. Skuteczna AIT pozwala osiągnąć kontrolę astmy przy stopniowo zmniejszanej dawce wziewnych glikokortykosteroidów, aż do całkowitego ich odstawienia.

Sól fizjologiczna

Sól fizjologiczna (0,9% roztwór chlorku sodu, NaCl) zalecana jest do toalety jamy nosa we wszystkich grupach wiekowych. Działa ona wspomagająco. Pozwala oczyścić nos z osadzających się alergenów i zanieczyszczeń powietrza, zmniejsza ilość chorobotwórczych drobnoustrojów na błonie śluzowej nosa, usuwa nadmiar wydzieliny. Zaleca się, by ją stosować kilkakrotnie w ciągu dnia, zwłaszcza po powrocie z zewnątrz w sezonie pylenia, po powrocie ze zbiorowisk ludzkich w sezonie infekcyjnym, dodatkowo przed podaniem leków donosowych. Dzięki stosowaniu soli fizjologicznej usuniesz nadmiar wydzieliny z przewodów nosowych i zapewnisz lepszą skuteczność leków.

Podobnie jak inne leki donosowe, roztwór soli fizjologicznej najlepiej stosować w formie aerozolu, co pozwala na dotarcie jego cząstek do trudno  dostępnych części jamy nosa.

Po podaniu soli fizjologicznej należy oczyścić nos przez  wydmuchanie, a u młodszych dzieci poprzez deplasację (odciąganie wydzieliny) za pomocą urządzeń ssących (np.  aspirator podłączony do  odkurzacza). U dzieci starszych i u dorosłych alternatywą jest płukanie nosa solą fizjologiczną za pomocą irygatora lub dzbanka z przepływem grawitacyjnym.

Krople do oczu

Jeśli chorujesz na alergiczne zapalenie spojówek, lekiem objawowym z wyboru są miejscowe leki przeciwhistaminowe II generacji w formie kropli. Z reguły powinieneś je stosować dwa razy dziennie, po kropli do każdego worka spojówkowego (zakraplać po odchyleniu dolnej powieki oka).

Jeżeli masz bardzo nasilone objawy alergicznego zapalenia spojówek, lekarz może zlecić czasowe zwiększenie  dawkowania kropli. Podobnie jak przy objawach alergicznego nieżytu nosa, pomocne może być przepłukiwanie oczu poprzez zakraplanie 0,9% roztworu NaCl lub innych preparatów (np. ektoiny, trechalozy, kwasu hialuronowego) przeznaczonych do tego celu. Jeśli masz bardzo nasilone objawy alergicznego zapalenia spojówek, alergolog– najczęściej po porozumieniu z okulistą – może przepisać GKS w postaci kropli do oczu podawanych 1-2 razy na dobę

Nowoczesne oczne GKS są bezpieczne, chociaż zaleca się, aby czas ich stosowania był ograniczony do niezbędnego minimum. U pacjentów odczulanych z powodu alergicznego zapalenia spojówek następuje poprawa najczęściej już po 6 miesiącach